De aarde en de mensheid hebben wijze besluiten nodig

Maar hoe doen we dat?

Onlangs verscheen de World Scientists’ Warning to Humanity: A Second Notice, een brandbrief waarin wetenschappers waarschuwen voor een ‘catastrofaal lot van de wereld’ als we de milieucrisis niet serieuzer nemen. Het artikel kun je hier vinden. Het is de moeite waard hier even de tijd voor te nemen. Het artikel werd ondertekend door meer dan 15.000 wetenschappers uit 184 landen. In 1992 was al een eerste waarschuwing gegeven.

Het artikel schetst onder meer dat wij als mensheid verantwoordelijk zijn voor een ongekende periode van massa-uitsterving van soorten, de 6e op rij in een periode van 540 miljoen jaar. We lopen op of mogelijk al over de rand. Ook zijn er veel goede ontwikkelingen, maar al met al is de vooruitgang van de broodnodige veranderingen in milieu beleid, menselijk gedrag en globale ongelijkheid verre van voldoende. “Time is running out” constateren de wetenschappers. Tot slot merken ze op dat wij en onze regerigngen in ons dagelijks leven moeten erkennen dat de Aarde met al haar leven ons enig thuis is! En zo is het!

Maar hoe voorkomen we een catastrofe? Al in 2015 zei Gus Speth, een bekend Environmental Lawyer dat er een spirituele en culturele transformatie nodig is, maar dat ‘we, scientists’ niet weten hoe dat te doen.

Verstoringen van het natuurlijke evenwicht door de mens zijn van alle tijden. Denk maar eens aan de grootschalige ontbossingen uit de prehistorie. Echter met de technische en wetenschappelijke vooruitgang is dit versneld gebeurd en er is iets wezenlijks en van fundamenteel belang verloren gegaan, namelijk het gevoel van verbondenheid met de aarde, wat vervolgens zorgde voor een misplaatst gevoel van onafhankelijkheid ervan. We hebben ons van de aarde losgemaakt en gedacht dat we alles konden maken. Zoals de wetenschappers stellen, maar wat iedereen ook gewoon kan zien, ligt het toch net een beetje anders.

We zoeken de oplossingen voor een belangrijk deel in technische innovaties. Prima en noodzakelijk natuurlijk. Maar het is goed te beseffen dat ook deze innovaties nog steeds voortkomen uit de technische ontwikkelingen die ons in eerste instantie juist ook los hebben gemaakt van de aarde. De sleutel zit in het besef dat we wezenlijk en ten diepste verbonden zijn met de aarde, de natuur en de medemens en dat we dit sturend moeten laten zijn in de manier waarop we leven en bij wat we bij besluiten meewegen. Afstemmen is hier het sleutelwoord. Een aantal suggesties hoe dit te doen:

Wijze besluiten

De belangrijke maatschappelijke besluiten worden genomen door coalities van partijen. Deze partijen zijn feitelijk belangengroeperingen. Het effect is dat er besluiten worden genomen die weliswaar worden ‘gedragen’ door een meerderheid, maar niet meer zijn dan een tegemoetkoming aan individuele of groepsstandpunten. Omdat standpunten de neiging hebben het perspectief te vernauwen tot alleen het eigen belang, zijn de besluiten dan ook niet noodzakelijkerwijs wijs voor het grotere geheel. Dit vertraagt innovaties. Te vaak ontbreekt door de wijze waarop de besluitvorming is georganiseerd, de vraag bij een besluit: “Wat is hier wijs?” Het belang van de aarde en haar leven wordt vaak weggezet als luxe of als zweverig, terwijl het het de onderliggende randvoorwaarde zou moeten zijn om hier eerst naar te kijken.

We kunnen hierbij veel leren van oude culturen en volkeren. Het Indianenvolk de Irokezen nam besluiten waarbij ze rekening hielden met 7 generaties terug en ook vooruit. Zo zorgden ze voor continuïteit en afstemming met het leven op aarde. 7 generaties is in onze snelle tijd vermoedelijk teveel. Het gaat echter om het achterliggende besef van samenhang en continuïteit. Ook de megalithische culturen uit de prehistorie laten een andere vorm van kennis zien, waaruit een groot besef van samenhang tussen mens, aarde, kosmos en natuur blijkt.

En ook de natuur zelf is een enorm klank- en toetsingsbord. Een wandeling langs zee laat ons ons eigen kleinheid zien en doet ons vertrouwen op iets anders, iets groters. Wie dat besef goed laat doordringen, zal anders met de aarde omgaan en het niet langer als luxeproduct zien voor bijvoorbeeld de zondagse wandeling.

Heel concreet: vraag jezelf eens af of, als je bijvoorbeeld iets ontwerpt of doet, in hoeverre dat de aarde en de continuïteit van leven ondersteunen en of andersom dat de aarde het initiatief zou ondersteunen en versterken. Waaraan draagt dat wat je doet bij?

Een beetje minder denken en wat meer bewustzijn graag

De grootste oorzaak dat we uit onbalans zijn geraakt is dat we vooral vertrouwen op ons denken. De wetenschappelijke revolutie heeft veel gebracht, intelligent nadenken is een erg fijne kwaliteit, maar op een bepaalde manier heeft deze werkwijze ook ons bewustzijn vernauwd. We sluiten ons af van veel grotere bronnen zoals van onze intuïtie, ons innerlijk weten, ons wezenlijk vertrouwen, het overzicht, de stroom van oneindigheid en continuïteit en van andere levensbronnen in de natuur. We denken dat we de wereld met ons brein kunnen controleren, stemmen niet meer af op onszelf en de omgeving en rennen er overheen. Het denken kan niet alles overzien, ook al denken we van wel. En het denken wordt vaak aangestuurd door emoties en eigenbelang en is er een meester in om te laten zien en te berekenen wat goed uitkomt. Hoe lang heeft het niet geduurd voordat de aardbeving problematiek in Groningen serieus is genomen? Dat heeft precies hiermee te maken, het belang van de inkomsten door de gaswinning was groter dan wat iedereen al wist en vanzelf aanvoelde.
We sluiten ons al denkend op in geestdodende omgevingen van waaruit we vervolgens weer onze besluiten nemen en uiteraard de aarde en het leven erop daarbij vergeten. Verwonderlijk is altijd weer waarom we ons vervolgens afvragen waar toch al die gestresste mensen vandaan komen…
Interessant ook is, dat als er aandacht voor de aarde en de hiermee verbonden spiritualiteit wordt gevraagd, dat vaak wat wordt weggepoetst. We zijn de ratio en het denken gaan labelen als ‘met beide voeten op de grond’ en dat wat ons leven kleur en zin geeft als zweverig. De omgekeerde wereld. Daarmee is de stem van de natuur en de aarde lange tijd niet gehoord. In sneltreinvaart wordt ons nu duidelijk gemaakt dat dat niet handig was.
 

Hier is echt een revolutie nodig. Onze intuïtie en ons onderbewuste vormen een immense bron van informatie en weten, onvergelijkbaar veelomvattender dan het brein. Hier zetelt ook het vermogen om af te stemmen op de aarde, natuur en het universum. Dit vraagt om gewoon weer te leren luisteren naar wat we waarschijnlijk diep van binnen al lang weten en ons gedrag hierop af te stemmen. Het gaat er zeker niet om om terug te keren naar de oude religieuze instituties maar gewoon om dit met vol bewustzijn en in vrijheid te doen. En -laat daar geen misverstand over zijn- natuurlijk gebruiken we daarbij ook graag de neutrale inzichten van wetenschappelijk onderzoek.

De natuur zelf kan hierbij helpen en ergens weten we dit wel. Hoe blij en geïnspireerd raken we niet door gewoon naar buiten te gaan, te voelen, genieten, simpelweg aanwezig te zijn, te voelen hoe je verbonden bent. Laat de kracht en inspiratie die je hierbij voelt niet bij de voordeur van je huis of werkplek staan, maar geef het waarde geven door het mee te nemen in alles wat je doet. Door ons door de natuur te laten inspireren en je besluiten erop te baseren, helpen wij de aarde en al het leven erop weer verder.

 

Tjeerd Gorter is fysisch geograaf, reisleider en facilitator in intuïtie en bewustzijn bij Splendid-Life. Splendid-life geeft trainingen in het scholen van bewustzijn en intuïtie tot een betrouwbaar kompas in alles wat je doet. We organiseren reizen waar de kennis van oude volkeren weer boven tafel komt en mee kan worden genomen in het dagelijks leven. We faciliteren processen, projecten en teams door naar buiten te gaan en de inspiratie daarvan te laten doordringen in concrete besluiten en acties.